Wyzwanie / Problem
W Polsce od lat działa wiele dużych grup międzynarodowych, które sprzedają na naszym rynku ogromne wolumeny towarów i usług, a jednocześnie zgodnie z obecnym prawem lub na granicy jego wykorzystania potrafią wykazywać tu relatywnie niską rentowność podatkową. Dzieje się to między innymi przez opłaty za znaki towarowe, usługi wewnątrzgrupowe, finansowanie wewnętrzne, ceny transferowe czy lokowanie praw własności intelektualnej poza Polską. Efekt jest podwójnie niekorzystny: budżet państwa traci część wpływów, a firmy działające z polskim centrum decyzyjnym konkurują na mniej równych zasadach.
Dlaczego to ma znaczenie dla Polski i Polaków?
To nie jest spór o karanie sukcesu. To jest pytanie o elementarną uczciwość systemu i o to, czy kraj, w którym robi się biznes, ma prawo zachować sprawiedliwą część wartości tworzonej na jego rynku. Jeśli wielkie podmioty wyprowadzają zyski, a lokalni gracze płacą pełne daniny, to tracimy nie tylko dochody budżetowe. Tracimy także zdolność do wzrostu rodzimych firm, budowy własnego kapitału i wzrostu płac.
Co chcemy osiągnąć?
Chcemy wypracować zestaw rozwiązań, które z jednej strony będą zgodne z prawem unijnym i międzynarodowym, a z drugiej ograniczą agresywne przenoszenie zysków poza Polskę oraz poprawią równość konkurencji.
Główny cel projektu
Przygotować katalog możliwych zmian legislacyjnych, analitycznych i nadzorczych, które zwiększą efektywne opodatkowanie dużych grup działających w Polsce bez uderzania w uczciwe inwestycje i bez populistycznego „opodatkujmy wszystkich bardziej”.
Skąd będziemy wiedzieli, że się udało?
(kluczowe oczekiwane rezultaty np. Poprawa wskaźnika z X do Y)
Wskaźnik główny: wzrost efektywnej relacji CIT do skali działalności w Polsce w wybranych sektorach zdominowanych przez międzynarodowe grupy.
Wskaźniki pomocnicze: większa przejrzystość przepływów wewnątrzgrupowych, większa liczba ujawnionych rozbieżności między przychodami osiąganymi w Polsce a zyskami raportowanymi w Polsce, poprawa warunków konkurencji dla firm z polskim centrum decyzyjnym.
Zakładany czas osiągnięcia wskaźnika
Etap analityczny i konsultacyjny: 6–12 miesięcy. Etap legislacyjny i wdrożeniowy: 12–36 miesięcy. Pierwsze efekty fiskalne: po wejściu w życie zmian i po zakończeniu pierwszego pełnego roku rozliczeniowego.
Konsultacje społeczne metod realizacji
1) pełne wykorzystanie mechanizmów minimalnego opodatkowania dużych grup kapitałowych;
2) wzmocnienie analityki i egzekwowania cen transferowych, w szczególności przy opłatach za IP, usługi zarządcze i finansowanie wewnątrzgrupowe;
3) większa jawność danych o tym, gdzie powstaje zysk, a gdzie płacony jest podatek;
4) sektorowe testy „ekonomicznej obecności” dla biznesów, które mają w Polsce duży rynek, dużą infrastrukturę lub dużą bazę klientów;
5) przegląd rozwiązań antyabuzywnych w podatku u źródła i strukturach opartych na rajach podatkowych;
6) analiza, czy w wybranych sektorach warto pracować nad formułą lepiej przypisującą część podstawy opodatkowania do realnej działalności w Polsce.
Metoda
Jak chcemy osiągnąć nasz cel?
Analiza prawa unijnego i OECD, porównanie rozwiązań z innych państw, modelowanie fiskalne, przegląd danych finansowych największych grup, konsultacje z ekspertami od podatków międzynarodowych, cen transferowych i pomocy publicznej.
Zakres działań
Mapowanie sektorów o chronicznie niskiej rentowności podatkowej przy wysokich przychodach; przygotowanie listy legalnych instrumentów do wykorzystania już dziś; identyfikacja zmian wymagających nowych ustaw lub nowelizacji; analiza ryzyka sporów międzynarodowych; przygotowanie raportu i pakietu rekomendacji.
Planowane zasoby
Ekspertów od podatków międzynarodowych, cen transferowych, finansów korporacyjnych i prawa UE; dostępu do danych finansowych; partnerów analitycznych; wsparcia redakcyjnego i komunikacyjnego; finansowania pracy eksperckiej.
Zakończenie prac
Kamień milowy 1: mapa problemu i sektorów priorytetowych. Kamień milowy 2: raport otwarcia z katalogiem mechanizmów zgodnych z prawem UE/OECD. Kamień milowy 3: konsultacje z praktykami i środowiskiem przedsiębiorców. Kamień milowy 4: finalny dokument rekomendacyjny.
Uzasadnienie naszej metody
W tym obszarze najgorsze są dwa błędy: bezradność albo populizm. My chcemy iść trzecią drogą: precyzyjnie sprawdzić, gdzie i jak realnie ucieka podstawa opodatkowania, a następnie zaproponować rozwiązania, które da się obronić prawnie i wdrożyć bez odstraszania uczciwego kapitału. OECD i UE już wdrażają część narzędzi zwiększających minimalne opodatkowanie oraz przejrzystość raportowania warto z nich korzystać i budować na nich własne przewagi instytucjonalne.
O projekcie
To jest projekt do dalszych prac, a nie gotowy akt prawny. Ma służyć temu, by Polska przestała być tylko rynkiem zbytu i miejscem kosztów, a zaczęła skuteczniej przechwytywać wartość tworzoną na własnym rynku.
Jeśli znasz podatki międzynarodowe, prawo UE, rachunkowość grup kapitałowych albo potrafisz analizować struktury korporacyjne, dołącz do projektu. Jeśli widzisz wagę tematu, wesprzyj jego rozwój i pomóż nam przygotować propozycje, których nie da się zbyć sloganem.
Wesprzyj ważny dla Ciebie projekt lub całą działalność
Widzisz jakość i wartość w tym co i jak robimy?
Źródła i benchmarki do dalszych prac
- OECD – Global Minimum Tax: https://www.oecd.org/en/topics/sub-issues/global-minimum-tax.html
- Komisja Europejska – Minimum corporate taxation: https://taxation-customs.ec.europa.eu/taxation/business-taxation/minimum-corporate-taxation_en
- Komisja Europejska – Public country-by-country reporting: https://finance.ec.europa.eu/financial-markets/company-reporting-and-auditing/company-reporting/public-country-country-reporting_en
