Towary wchodzące na teren UE podlegają opodatkowaniu. Część z tych podatków pozostaje na terenie pierwszego państwa w jakim są przyjmowane. Należy maksymalizować ilość środków jakie pozostaną w budżecie naszego państwa.
Wyzwanie / Problem
Towary wchodzące do Unii Europejskiej przechodzą przez konkretne porty, przejścia i systemy odpraw. Kraj pierwszego wejścia nie tylko obsługuje ruch, ale zachowuje część pobranych ceł jako wynagrodzenie za koszty poboru. Jeśli Polska chce rosnąć jako hub logistyczny i handlowy, musi walczyć o to, by więcej strumieni towarowych przechodziło właśnie przez nasze porty, terminale, kolej i systemy celne.
Dlaczego to ma znaczenie dla Polski i Polaków?
To nie jest techniczny temat dla kilku urzędów. To są pieniądze dla budżetu, miejsca pracy w logistyce, spedycji, odprawach i IT, większa atrakcyjność inwestycyjna portów i zaplecza magazynowego, a także większa pozycja Polski jako bramy dla handlu europejskiego.
Co chcemy osiągnąć?
Chcemy opracować plan działań, dzięki któremu Polska stanie się jednym z głównych miejsc wprowadzania towarów z Azji do Unii Europejskiej z korzyścią fiskalną, infrastrukturalną i gospodarczą.
Główny cel projektu
Zwiększyć udział Polski w odprawach towarów z Azji i przejąć większą część wartości dodanej związanej z handlem, magazynowaniem, transportem, usługami celnymi i dystrybucją.
Skąd będziemy wiedzieli, że się udało?
(kluczowe oczekiwane rezultaty np. Poprawa wskaźnika z X do Y)
Wskaźnik główny: wzrost wartości i wolumenu odpraw realizowanych w Polsce dla towarów spoza UE.
Wskaźniki pomocnicze: wzrost dochodów z ceł pozostających w Polsce, skrócenie czasu odprawy, wzrost przeładunków w portach i terminalach, wzrost liczby centrów logistycznych i usług towarzyszących.
Zakładany czas osiągnięcia wskaźnika
Etap analityczny: 4–6 miesięcy. Etap programu infrastrukturalno-proceduralnego: 6–18 miesięcy. Etap pierwszych widocznych efektów po wdrożeniu: 12–36 miesięcy.
Konsultacje społeczne metod realizacji
1) 24/7 i przewidywalne procedury celne dla wybranych korytarzy;
2) rozwój portów i zaplecza przeładunkowego, ze szczególnym naciskiem na porty Trójmiasta i ich skomunikowanie z resztą kraju;
3) rozwój terminali kolejowych i suchych portów;
4) lepsze wykorzystanie połączeń kolejowych w ramach korytarzy euroazjatyckich i tzw. nowego jedwabnego szlaku tam, gdzie jest to geopolitycznie i ekonomicznie zasadne;
5) porozumienia gospodarcze i operacyjne z partnerami azjatyckimi, operatorami logistycznymi i przewoźnikami;
6) cyfryzacja odpraw, pre-clearance, priorytety AEO i integracja systemów danych;
7) negocjacje z innymi państwami w tym tymi z azji;
8) hub lotniczy silny i efektywny.
Metoda
Jak chcemy osiągnąć nasz cel?
Analiza mechaniki celnej UE, benchmarking portów i hubów logistycznych, mapowanie korytarzy handlowych, konsultacje z operatorami portowymi, spedycyjnymi i kolejowymi, modelowanie wpływów fiskalnych i wartości dodanej.
Zakres działań
Projekt obejmuje: porty morskie, kolej, terminale intermodalne, system celny, centra logistyczne, handel elektroniczny, korytarze transportowe z Azji, infrastrukturę IT dla odpraw oraz dyplomację gospodarczą. Jako możliwe mini-projekty rozwojowe widzimy między innymi: poprawę przepustowości i oferty portowej w Gdyni i Gdańsku, lepsze połączenie portów z głębią kraju, rozwój terminali śródlądowych, specjalne ścieżki dla e-commerce, partnerstwa na kierunku Azja–CEE.
Planowane zasoby
Ekspertów od logistyki, ceł, portów, kolei, handlu międzynarodowego i infrastruktury; partnerów branżowych; danych o przepływach towarowych; wsparcia komunikacyjnego i finansowania analiz.
Zakończenie prac
Kamień milowy 1: diagnoza obecnej pozycji Polski. Kamień milowy 2: lista szybkich usprawnień proceduralnych. Kamień milowy 3: mapa inwestycji i mini-projektów. Kamień milowy 4: finalny raport wraz z planem wdrożeniowym.
Uzasadnienie naszej metody
Mechanika unii celnej premiuje państwa, które są szybkie, przewidywalne i dobrze skomunikowane. W latach 2021–2027 państwa członkowskie zachowują 25% pobranych ceł jako koszt poboru, więc walka o strumień odpraw ma realny wymiar budżetowy. Dodatkowo wraz z tym strumieniem rosną usługi magazynowe, transportowe, brokerskie i informatyczne. To nie jest abstrakcyjny pomysł to gra o pozycję Polski w europejskiej logistyce.
O projekcie
Dlaczego to działa: państwo, które pobiera cło, zatrzymuje 25% jako „koszty poboru”. Każde 1 mld € ceł pobranych w PL → 0,25 mld € zostaje u nas (≈ 1,1 mld zł).
Co zrobić: 24/7 odprawa, priorytet AEO, pre-clearance, jedno okno cyfrowe, dedykowane pasy na granicy/portach, SLA < 2 h.
Prawo/ramy: UE potwierdza 25% retention dla państw członkowskich (2021–2027).
Projekt ma charakter gospodarczy i strategiczny. To wstępna koncepcja do dalszych prac, a nie gotowy plan inwestycyjny. Chcemy ustalić, gdzie Polska może realnie przejąć większą część wartości z handlu między Azją a UE i jakie warunki musi stworzyć, aby ten ruch miał sens.
Jeśli pracujesz w logistyce, portach, kolei, handlu międzynarodowym, odprawach celnych albo cyfryzacji procesów granicznych, dołącz. Jeśli chcesz, żeby Polska zarabiała nie tylko na pracy, ale także na pozycji w handlu, wesprzyj ten projekt.
Wesprzyj ważny dla Ciebie projekt lub całą działalność
Widzisz jakość i wartość w tym co i jak robimy?
Źródła i benchmarki do dalszych prac
- Komisja Europejska – customs duties as EU own resource: https://commission.europa.eu/strategy-and-policy/eu-budget/long-term-eu-budget/2021-2027/revenue/own-resources/customs-duties_en
- EU Taxation and Customs – customs duties 2024: https://taxation-customs.ec.europa.eu/customs/eu-customs-union-facts-and-figures/customs-duties-source-revenue_en
- Rada UE – financing the EU budget: https://www.consilium.europa.eu/en/policies/financing-the-eu-budget/
